Metin karşılaştırma rehberi
Marsbahis ve Salvobet Adıyla Sunulan İki Metni Karşılaştırma Kaydı
İki açıklamadaki sözcük farkını değil, hükmün nasıl değiştiğini kaydedin. Pasajları eşleştirerek koşul, kapsam, zaman ve kesinlik etkisini ayrı ayrı görünür kılın.
Bağımsız hazırlanan bu rehber, Marsbahis veya Salvobet adına hizmet veren bir site ya da destek birimi değildir. Metnin oluşturulmasında yapay zekâdan yararlanılmıştır.
Karşılaştırmanın girdisi ve kanıt sınırı
Başlangıç için aynı konuya ilişkin iki metin gerekir. Mümkünse başlığı, ilgili paragrafı ve onu açıklayan çevre cümlelerini birlikte alın. Tek başına seçilmiş bir cümle, başka yerde verilen istisnayı görünmez bırakabilir.
Metinde Marsbahis veya Salvobet adının bulunması, kaynağın doğrulandığı anlamına gelmez. Markaları ayrı değerlendirin; aralarında ilişki varsaymayın. Farklı markalara ait iki açıklamayı aynı belgenin önceki ve sonraki sürümü olarak kaydetmeyin.
Çıktının sınırı: Bu yöntem metinsel farkı ve alıntıların desteklediği anlam etkisini kaydeder. Açıklamanın gerçekliğini, resmîliğini veya yürürlükte olup olmadığını belirlemez.
- Girdi: Aynı konuyu ele alan A ve B metinleri, mevcut bağlamlarıyla birlikte.
- İşlem: Karşılık gelen hükümleri bulma, alıntılama ve sınıflandırma.
- Çıktı: Her yorumu iki pasaja bağlayan kayıt ve çözülemeyen sorular.
- Pasaj
- Tek bir hükmü değerlendirmeye yetecek cümle veya cümle grubu.
- Anlam etkisi
- Metnin kimleri, hangi şartlarda, ne zaman veya ne kesinlikte kapsadığındaki fark.
- Belirlenemeyen nokta
- Alıntıların ve mevcut bağlamın cevaplamadığı, kayıtta açık bırakılan soru.
Sürümleri etiketleyin ve pasajları eşleştirin
A ve B, başlangıçta yalnızca iki metni ayıran etiketlerdir. Bir metnin size daha sonra ulaşması, onun daha sonra yazıldığını göstermez. Belge tarihi ile elinize geçiş tarihini karıştırmayın.
- Metinleri ayırın. Her metne A veya B etiketi verin; aynı belge zincirine ait oldukları bilinmiyorsa bunu not edin.
- Bilinen bilgileri yazın. Başlık, sürüm etiketi, metinde görünen tarih ve kaynak açıklamasını yalnızca elinizde bulunuyorsa aktarın.
- Sıralamayı sınayın. Tarih yoksa eski ve yeni demeyin. Tarihler varsa da bunların belge tarihi mi, olay tarihi mi olduğunu belirtin.
- Birbirine karşılık gelen hükümleri belirleyin. Paragrafların dizilişini esas almadan, aynı kişiye, işleme veya duruma ilişkin bölümleri yan yana yerleştirin.
- Bağlamı koruyun. İstisna, gönderme ve açıklayıcı cümleleri alıntının yanında saklayın; atlanan bölümü açıkça belirtin.
- Eşleşmeyeni ayırın. Karşılığı bulunmayan kısmı ekleme veya kaldırma adayı olarak kaydedin; eksik metinden silinme sonucu çıkarmayın.
Yapılacak kayıt
- “B metninde karşılığı bulunamadı; B yalnızca bir kesit.”
- “Tarih belirtilmedi; A/B sırası kronolojik değil.”
Kaçınılacak çıkarım
- “Paragraf görünmüyor, dolayısıyla hüküm kaldırılmış.”
- “Son gelen metin mutlaka yeni sürümdür.”
Anlam farkı için dar karar ağacı
Her eşleşmiş pasaj çifti için aşağıdaki soruları sırayla sorun. Birden fazla unsur değişmişse tek etiket seçmeye zorlanmayın; aynı kayıtta birden fazla tür belirtin.
- Kim veya ne kapsamda? Kişi grubu, işlem ya da nesne değişiyorsa kapsam etkisini yazın.
- Hangi koşulla? Bir ön şart, istisna veya zorunluluk eklenmiş ya da çıkarılmışsa koşul etkisini açıklayın.
- Hangi tarihte? Başlangıç, bitiş, süre veya takvim ifadesi farklıysa zaman değişikliğini kaydedin.
- Ne ölçüde kesin? Olasılık, izin, yükümlülük veya kesin ifade farklılaşıyorsa kesinlik etkisini belirtin.
Bu dört unsur aynı kalıyorsa yalnız anlatım farkı olabilir. Sorulardan birini bağlam eksikliği yüzünden yanıtlayamıyorsanız sonucu belirsiz bırakın.
| Tür | Bakılacak fark | Kayda yazılacak sınır |
|---|---|---|
| Anlatım | Sözcük veya cümle kuruluşu | İncelenen unsurlarda anlam farkı görülmedi. |
| Koşul | Şart, istisna, ön gereklilik | Hangi durumda sonucun değiştiğini açıklayın. |
| Kapsam | Kişi, işlem, nesne grubu | Kapsama giren veya çıkan unsuru alıntılayın. |
| Zaman | Tarih, süre, başlangıç veya bitiş | Belge tarihiyle hükmün tarihini ayırın. |
| Kesinlik | Olasılık, izin, zorunluluk | İfadenin kuvvetini yorumlayın; hukuk kararı vermeyin. |
| Eşleşmeyen pasaj | Diğer metinde bulunamayan bölüm | Tamlık bilinmiyorsa ekleme veya kaldırma adayıdır. |
Bu sınıflandırma sayısal puan ya da güvenilirlik derecesi üretmez. “Kesinlik” etiketi de belgenin doğruluğunu değil, cümlenin ifade ettiği iddianın kuvvetini anlatır.
Doldurulabilir anlam değişikliği kaydı
Aşağıdaki alanları seçip kendi notunuza kopyalayın; köşeli parantezleri elinizdeki bilgilerle değiştirin. Bu sayfada yazı girişi veya otomatik kayıt yoktur. Her pasaj çifti için bulgu bölümünü çoğaltın; yorumun hemen yanında onu destekleyen iki alıntı bulunsun.
Kopyalanabilir boş form
Bilinmeyen alanı boş bırakmak yerine “bilinmiyor” yazın; alıntıyı yorumunuzla birleştirmeyin.
Karşılaştırma konusu: [Aynı konunun kısa adı]
A sürüm etiketi: [Etiket] — Bilinen tarih: [Tarih / bilinmiyor] — Tarihin niteliği: [Belge / olay / belirsiz]
A kaynak bilgisi ve tamlık: [Mevcut açıklama / bilinmiyor] — [Tam metin / kesit / belirsiz]
B sürüm etiketi: [Etiket] — Bilinen tarih: [Tarih / bilinmiyor] — Tarihin niteliği: [Belge / olay / belirsiz]
B kaynak bilgisi ve tamlık: [Mevcut açıklama / bilinmiyor] — [Tam metin / kesit / belirsiz]
Sıralama ve sürüm ilişkisi: [Bilinen dayanak / kurulamadı; eski-yeni denmedi]
Kayıt numarası: [01]
A pasajı: [Birebir alıntı; varsa eski pasaj]
B pasajı: [Birebir alıntı; varsa yeni pasaj]
İlgili bağlam: [Çevre cümleleri, göndermeler, eksik bölümler]
Değişiklik türü: [Anlatım / koşul / kapsam / zaman / kesinlik / eşleşmeyen pasaj]
Anlam etkisi: [İki alıntıya dayalı yorum / belirsiz]
Belirlenemeyen nokta: [Alıntıların cevaplamadığı soru / saptanmadı]
Sonuç alanları
Değişenler: [Kayıt numaraları ve ilgili alıntılarla desteklenen farklar]
Değişmediği görülenler: [Yalnız incelenen pasajlarda aynı kalan unsurlar]
Açık sorular: [Tarih, bağlam, tamlık, sürüm ilişkisi veya yürürlük belirsizlikleri]
Kurgu örnekten kısa sonuç özetine
Temsili örnek — bütünüyle kurgu
Aşağıdaki atölye duyuruları hiçbir markaya ait değildir. Metinlerdeki tarihler etkinlik tarihleridir; belge tarihi, sürüm sırası ve yürürlük bilgisi verilmemiştir.
A metni
Atölyeye katılım ücretsizdir. Buluşma 12 Kasım tarihinde yapılacaktır. Katılımcılara kısa bir bilgilendirme verilecektir.
B metni
Ön kayıt yaptıranlar için atölyeye katılım ücretsizdir. Buluşma 19 Kasım tarihinde yapılacaktır. Katılımcılara kısa bir açıklama verilecektir.
Ortak form bilgisi: Etiketler A ve B; belge tarihleri bilinmiyor; kaynak bu sayfadaki kurgudur. İki kısa metin örnek için bütünüyle verilmiştir. Kronolojik sıra kurulmamıştır; ilgili bağlam her iki metnin üç cümlesidir.
Kayıt 01 — Koşul
- A pasajı
Atölyeye katılım ücretsizdir.
- B pasajı
Ön kayıt yaptıranlar için atölyeye katılım ücretsizdir.
- İlgili bağlam
- Diğer cümleler buluşma tarihini ve verilecek açıklamayı anlatıyor.
- Değişiklik türü
- Koşul; buna bağlı kapsam daralması.
- Anlam etkisi
- B, ücretsizliği ön kayıt yaptıranlarla sınırlar; A bu şartı belirtmez. A'dan B'ye okunduğunda koşul eklenmiştir, fakat bunun zamansal yönü bilinmez.
- Belirlenemeyen nokta
- Ön kayıt yaptırmayanların durumu ve hangi metnin yürürlükte olduğu açıklanmıyor.
Kayıt 02 — Zaman
- A pasajı
Buluşma 12 Kasım tarihinde yapılacaktır.
- B pasajı
Buluşma 19 Kasım tarihinde yapılacaktır.
- İlgili bağlam
- İki metinde de aynı atölye buluşması anlatılıyor.
- Değişiklik türü
- Zaman.
- Anlam etkisi
- Buluşma günü farklıdır; yapılacağına ilişkin kesin anlatım korunmuştur.
- Belirlenemeyen nokta
- Yıl ve geçerli etkinlik tarihi verilmemiştir; erteleme sonucu çıkarılamaz.
Kayıt 03 — Anlatım
- A pasajı
Katılımcılara kısa bir bilgilendirme verilecektir.
- B pasajı
Katılımcılara kısa bir açıklama verilecektir.
- İlgili bağlam
- Bilgilendirme veya açıklama için ayrıca içerik tanımı bulunmuyor.
- Değişiklik türü
- Anlatım.
- Anlam etkisi
- Bu bağlamda yalnız sözcük tercihi farklı görünür; alıcı, kısalık ve gelecek zamanlı kesin ifade aynıdır.
- Belirlenemeyen nokta
- Verilecek içeriğin bütünüyle aynı olup olmadığı bu cümlelerden belirlenemez.
Kendi özetinizi üç cümlede kurun: önce değişenleri kayıt numaralarıyla belirtin, sonra değişmediği görülenleri sınırlandırın, son cümlede açık soruları bırakın. Kayıtta bulunmayan neden, niyet veya sonuç eklemeyin.
Temsili örnek: üç cümlelik sonuç
01 ve 02 numaralı kayıtlarda B metninin ücretsiz katılımı ön kayda bağladığı ve buluşma gününün iki metinde farklı olduğu görülür. 03 numaralı kayıtta “bilgilendirme” yerine “açıklama” kullanılırken alıcı, kısalık ve kesin gelecek anlatımı korunmuştur. Metinlerin sırası, yürürlük durumu, etkinlik yılı ve ön kayıt yaptırmayanların durumu belirlenememiştir.
Metin karşılaştırması hakkında sık sorulanlar
Tarihler yoksa sürümleri nasıl adlandırırım?
A ve B etiketlerini kullanın; kronolojik sıra kurulamadığını yazın ve elinize geçiş sırasını belge tarihi yerine koymayın.
Tek sözcük değişikliği anlamı etkileyebilir mi?
Evet; örneğin “yapılabilir” yerine “yapılacaktır” yazılması kesinliği değiştirebilir, ancak yorumu iki tam pasaj ve bağlamla desteklemelisiniz.
Eksik pasaj kaldırılmış sayılır mı?
Hayır; önce metinlerin tamlığını ve başka bölüme taşınma olasılığını inceleyin, karşılığı bulunamayan pasajı yalnız kaldırma adayı olarak kaydedin.
Farklı markaların metinleri aynı sürüm zinciri midir?
Hayır; farklı markaların açıklamalarını aynı belgenin sürümleri saymayın, benzer cümlelerden markalar arasında ilişki bulunduğu sonucunu çıkarmayın.
Bu kayıt hangi metnin geçerli olduğunu kanıtlar mı?
Hayır; kayıt yalnız alıntılardaki farkları gösterir, belgenin gerçekliği, resmîliği veya yürürlük durumu hakkında tek başına kanıt sağlamaz.
Sonuç özetine hangi belirsizlikleri eklemeliyim?
Bulguyu etkileyen eksik bağlamı, bilinmeyen tarihleri, metinlerin tamlığını, kurulamayan sürüm sırasını ve açıklanmayan yürürlük bilgisini açık sorular olarak ekleyin.